حذف کالابرگ چهار دهک؛ موافقان و مخالفان طرح مشخص شدند
سازمان برنامه و بودجه دنبال حذف چهار دهک درآمدی بالا از طرح کالابرگ است اما وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با انتقاد از سازوکار دهکبندیها این پیشنهاد را قبول ندارد
قیمت ۳۶۰- حذف کالابرگ چهار دهک درآمدی بالا از سوی سازمان برنامه و بودجه مطرح و در کمتر از یک هفته با واکنش وزارت تعاون و اقتصاد روبهرو شد.
سازمان برنامه و بودجه در واکنش به درخواستها برای افزایش مبلغ کالابرگ ادعا میکند برای تخصیص مبلغ فعلی هم منابع کافی وجود ندارد و تنها راه موجود کنار گذاشتن افراد حاضر در دهکهای بالای درآمدی است. وزارت تعاون این اقدام را شدنی نمیداند. معاون وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعتقاد دارد برخی از بازنشستهها در دهکهای بالای درآمدی حضور دارند و اساسا سیستم دهکبندی نمیتواند تصویر درستی از درآمد خانوار ایرانی ارائه کند. وزارت اقتصاد حرف دیگری دارد. علی مدنیزاده به عنوان وزیر اقتصاد طرفدار افزایش مبلغ کالابرگ دهکهای درآمدی پایین است و اعتقاد دارد نیازی به افزایش مبلغ کالابرگ همه دهکها نیست.
حذف کالابرگ چهار دهک از کجا آمد؟
حمید پورمحمدی به عنوان رئیس سازمان برنامه و بودجه در یک نشست خبری با اشاره به پیشنهادهایی برای افزایش 50 درصدی اعتبار کالابرگ الکترونیکی گفته بود برای این افزایش حدود 500 همت منابع جدید لازم است اما در شرایط فعلی چنین ظرفیتی وجود ندارد.
رئیس سازمان برنامه و بودجه ادعا میکند حتی تامین منابع فعلی هم کار راحتی نیست.
پورمحمدی میگوید اگر قرار باشد اعتبار کالابرگ بیشتر شود، باید در نظام پرداخت آن تغییر ایجاد شود و ضرورتی ندارد که همه 10 دهک کشور کالابرگ دریافت کنند.
صحبتهای رئیس سازمان برنامه و بودجه نشان میدهد این حمایت باید به شش یا هفت دهک اول جامعه اختصاص پیدا کند و برای این کار دهکهای بالای درآمدی باید حذف شوند.
انتشار این اظهارات باعث شد در تیترها و شبکههای اجتماعی از حذف چهار دهک از طرح کالابرگ صحبت شود.
واکنش وزارت تعاون به حذف کالابرگ چهار دهک
یک روز بعد از بالا گرفتن بحثها درباره حذف کالابرگ چهار دهک یعقوب اندایش معاون رفاه و امور اقتصادی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در گفتوگویی به این موضوع واکنش نشان داد.
او در ابتدا به نحوه توزیع یارانه پنهان در سالهای گذشته اشاره کرد و گفت در دوره قبل دهکهای پردرآمد به دلیل مصرف بیشتر سهم بیشتری از یارانه کالاهای اساسی دریافت میکردند.
اندایش توضیح داد که در وضعیت فعلی، همه افراد به میزان یک میلیون تومان اعتبار کالابرگ دریافت میکنند و اگر مصرف بیشتری داشته باشند، باید از منابع شخصی خود هزینه کنند.
معاون وزارت تعاون حضور دهکهای میانی و بخشی از دهکهای بالا در طرح را یکی از دلایل افزایش همراهی اجتماعی و سیاسی عنوان کرد و گفت بسیاری از کارمندان و بازنشستگان در دهکهای هشتم، نهم و حتی بخشی در دهک دهم قرار دارند و لزوما درآمدهای بالایی هم ندارند.
معاون وزیر تعاون در بخش دیگری به صورت مستقیم به موضوع حذف کالابرگ برای چند دهک اشاره کرد و گفت حذف گسترده دهکها نه امکانپذیر است و نه از منظر کارشناسی توصیه میشود.
او توضیح داد که اختلاف درآمدی معناداری میان دهکهای هفتم، هشتم و نهم وجود ندارد و حتی بخش قابل توجهی از دهک دهم نیز تفاوت چشمگیری با دهک نهم ندارند. صحبتهای معاون وزیر تعاون نشان میدهد این وزارتخانه موافق حذف کالابرگ چهار دهک بالا نیست.
نکته مهم بعدی در صحبتهای اندایش دشوار بودن تفکیک دهکهای درآمدی است. معاون وزیر تعاون یکی از موانع اصلی شناسایی دقیق دهکها را مشخص نبودن همه تراکنشهای بانکی مربوط به مصرف خانوار دانست.
طبق این استدلال نمیتوان فقط بر اساس حجم تراکنشها درباره حذف یا حذف نشدن افراد تصمیم گرفت. او همچنین توضیح داد که نظام جامع ارزشگذاری مستمر داراییها وجود ندارد و برآورد ارزش واقعی خودرو یا ملک با خطا همراه است.
اندایش در جمعبندی تاکید کرد اگر هم قرار باشد گروهی از دریافت کالابرگ خارج شوند، این گروه محدود خواهد بود و حتی در صورت حذف کامل، از جمعیت حدود 87.5 میلیون نفری دریافتکنندگان، فقط حدود 250 هزار نفر حذف میشوند و همچنان بیش از 87 میلیون نفر مشمول باقی میمانند.
واکنش وزارت اقتصاد به حذف کالابرگ چهار دهک
همزمان با واکنش وزارت تعاون وزیر اقتصاد نیز در حاشیه همایش سالانه سیاستهای پولی و ارزی درباره آینده کالابرگ و حمایت از دهکهای پایین توضیح داد. علی مدنیزاده میگوید مبلغ کالابرگ برای همه دهکها افزایش نخواهد نداشت و برنامههایی در دست بررسی است که طبق آن افزایش مبلغ کالابرگ بیشتر متوجه دهکهای پایین خواهد بود.
مدنیزاده تاکید کرد که دولت در حال تامین منابع لازم برای افزایش مبلغ کالابرگ است و با رفع محدودیتها و بهبود شرایط فروش نفت وضعیت منابع روشن میشود.
در موضعگیری وزیر اقتصاد اشاره مستقیمی به حذف کالابرگ چهار دهک نشده اما تمرکز بر افزایش مبلغ کالابرگ برای دهکهای پایین و ثابت ماندن مبلغ کالابرگ سایر دهکها به چشم میخورد.