شرط دولت برای ادامه بلندمرتبهسازی در شهرها
معاون شهرسازی و معماری وزارت راه و شهرسازی با تأکید بر اینکه نگاه «صفر و یک» به بلندمرتبهسازی نادرست است، گفت: بلندمرتبهسازی یکی از ابزارهای ایجاد توازن میان تقاضای زمین و ساختمان و عرضه فضای فیزیکی در شهرهاست
به گزارش قیمت ۳۶۰، در پی برگزاری چهارمین جلسه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران با محوریت بررسی ضوابط بلندمرتبهسازی بهویژه در مناطق شمالی کشور، «غلامرضا کاظمیان»، معاون شهرسازی و معماری وزارت راه و شهرسازی، در گفتوگوی اختصاصی با ایرنا به تشریح آخرین سیاستها و اقدامات این معاونت پرداخت.
کاظمیان با بیان اینکه دیدگاه «صفر و یک» نسبت به بلندمرتبهسازی اشتباه است، اظهار داشت: بلندمرتبهسازی را باید به عنوان یکی از ابزارها و مکانیسمهای ایجاد توازن میان تقاضای زمین و ساختمان برای کاربریهای مختلف و امکان عرضه فضای فیزیکی در شهرها نگریست.
وی افزود: مبنای اصلی تصمیمگیری این است که بررسی کنیم در هر شهر چقدر نیاز به زیربناهای مختلف وجود دارد و چقدر زمین برای عرضه موجود است. بر اساس این تعادل، مشخص میشود که اساسا بلندمرتبهسازی در آن شهر ضرورت دارد یا خیر؛ اگر ضرورت دارد، با چه مقیاسی و در کدام نقطه از شهر باید اجرا شود.
معاون شهرسازی وزارت راه و شهرسازی با هشدار نسبت به پیامدهای ساختوسازهای غیرمنطقی، گفت: اگر بلندمرتبهسازی بدون برنامهریزی، پشتوانههای زیرساختی و ملاحظات ترافیکی، محیطزیستی، اجتماعی و اقتصادی انجام شود، خسارات آن بسیار سنگینتر از عدم انجام آن خواهد بود.
وی افزود: ما معتقدیم باید طرحی از پیش اندیشیده شده داشته باشیم که مشخص کند در هر شهر چه مقدار و برای چه کاربریهایی بلندمرتبهسازی مجاز است؟ همچنین باید اطمینان حاصل شود که زیرساختهای لازم نظیر آب، برق و گاز فراهم است و با ملاحظات اقتصاد زمین و سبک زندگی اقشار مختلف سازگار است.
کاظمیان در خصوص تنوع کاربریها تصریح کرد: بلندمرتبهسازی صرفا برای سکونت یا طبقات پردرآمد نیست؛ بلکه برای فعالیتهای اقتصادی و گردشگری نیز کاربرد دارد. در حوزه مسکن نیز در دیدگاههای جدید بر «اختلاط اجتماعی» تأکید داریم تا گروههای درآمدی مختلف در بلندمرتبهها در کنار یکدیگر ساکن باشند.
کدام مناطق کشور مشمول بلندمرتبه سازی هستند؟
وی درباره ضوابط قانونی و محدوده اجرای طرحها گفت: بر اساس مصوبات سالهای ۹۷ و ۹۹، همه مراکز استانها و شهرهای بالای ۲۰۰ هزار نفر و همچنین تمامی شهرهای سه استان شمالی (مازندران، گیلان و گلستان) بدون توجه به جمعیت، مشمول ضوابط بلندمرتبهسازی هستند.
این مقام مسئول گفت: طرحهای جامع در دستهها مختلف قرار دارند؛ برخی طرح بلندمرتبهسازی دارند، برخی در حال تهیه هستند و برخی که ندارند میتوانند پیشنهاد دهند تا در مراحل قانونی قرار بگیرد. برای هر شهر باید طرح ویژه خودش تهیه شود تا با رعایت ملاحظات محیطزیستی (آب، خاک، جریان هوا و…) و ملاحظات اقتصاد زمین و مستغلات، مسیر منطقی و درستی طی شود.
وی خاطرنشانکرد: حتی در برخی تقاضاها، بلندمرتبهسازی نمادی از مدرنیته تلقی می شود. این یک گرایش اجتماعی است و این ملاحظات هم باید در نظر گرفته شود.
کاظمیان تاکید کرد: قبل از تصویب در شورای عالی شهرسازی، این طرحها قابلیت اجرا ندارند.
معاون شهرسازی وزارت راه و شهرسازی در ادامه توضیح داد: برای استانهای شمالی، رویکرد ما دو سطحی است؛ در سطح نخست، پهنههای غیرمجاز نظیر مناطق حفاظتشده و جنگلی کلا حذف میشوند. در سطح دوم، طرحهای ویژهای برای داخل محدوده شهرها تهیه میشود تا کمیت و کیفیت ساختوسازها مشخص گردد.
کاظمیان با اشاره به آخرین اقدامات صورت گرفته در سطح کشور گفت: هفته گذشته در خصوص شهر گرگان تصمیمگیری شد و با توجه به ملاحظات زیست محیطی و همچنین اقتصادی، شورای عالی شهرسازی با بخشی از پهنهها موافقت کرد و مقرر شد بررسیهای دقیقتری با مشارکت کنشگران محلی انجام شود. همچنین برای شهرهای بندرعباس و سمنان طرحها تصویب شده که در طرح جامعشان موضوع بلندمرتبه سازی پیشبینی نشده بود و برای مشهد و تهران نیز در حال تدوین و رفتوبرگشتهای کارشناسی هستیم.
معاون وزیر راه و شهرسازی خاطرنشانکرد: تهران ملاحظه ویژهای به عنوان پایتخت دارد. طبق سیاستهای آمایش سرزمین و تأکید رئیس جمهوری، بارگذاری در تهران نباید بیشتر شود و باید کنترل گردد.
وی ادامهداد: شهریور سال گذشته مصوبهای تحت عنوان «برنامه اقدام عاجل برای تمرکززدایی و ساماندهی مجموعه شهری تهران و البرز» داشتیم. یکی از بحثهای اصلی این است که بلندمرتبهسازی در تهران نباید منجر به افزایش ظرفیت جمعیتی شود. مکانیسم آن این است که یا با کاهش تراکم و ساخت و ساز در اطراف آن پلاک، فضای باز و سبز بیشتری ایجاد شود، یا بلندمرتبهسازی صرفا برای کاربریهای خدمات تخصصی پیشرفته (پشتیبان تولید) انجام شود. با این تفکر، بخشهایی از هر شهری از جمله تهران همچنان قابلیت بلندمرتبهسازی دارد. مطالبه شورای عالی از شهرداری بود که هر چه سریعتر پهنه هایی که قابلیت بلندمرتبه سازی دارند را تهیه و به شورای عالی معماری و شهرسازی ارائه کنند.
وی بیانداشت: تلاش داریم با ایجاد بستری مشارکتی، نظرات متخصصان، دانشگاهیان و فعالان مختلف اجتماعی و محیطزیستی را دریافت کنیم تا در نهایت، با اقناع عمومی و اجماع حداکثری، طرحهایی به تصویب برسد که به نفع شهر و مردم باشد.
این مقام مسئول تصریحکرد: در موضوع بلندمرتبه سازی، بین ملاحظات اقتصادی زیرساختی و محیط زیستی باید تعادل وجود داشته باشد. بلندمرتبه سازی ابزاری است برای کنترل توسعه فضای کالبدی شهری و توسعه شهری و فقط ابزار کسب درآمد نیست (چه کسب درآمد برای مدیریت شهری، چه مالک و سازنده و ... ).
کاظمیان در پاسخ به اینکه آیا رویکرد وزارتخانه برای بازنویسی ضوابط شهرسازی بر اساس شاخصهای اقلیمی و کاهش انرژی هست؟ اظهار داشت: در بحث انرژی، در ساختمانها و نظام مقررات ملی ساختمان ضوابطی داریم. مدیریت مصرف انرژی در شهر شامل ساختمانهای مسکونی، حملونقل و مراکز کار و فعالیت است. باید در همه این حوزهها برای پایداری و تابآوری شهری تلاش کنیم.
وی همچنین درخصوص وضعیت تهران در بحث الحاق به بافتها، گفت: در شهر تهران اجازه افزایش محدوده نداریم. دستورات صریح رهبر شهید در این زمینه وجود دارد. در بحث تمرکززدایی هم محدوده شهر تهران افزایش نمییابد و جمعیت تهران از رشد طبیعی نباید فراتر رود.
معاون معماری و شهرسازی وزارت راه و شهرسازی تصریحکرد: توسعههای متراکمتر در بافتهای فرسوده، راهکاری برای جلوگیری از توسعه افقی و توسعه ناپایدار شهر است. ما با استراتژی دقیق و همهجانبه موضوعات را جلو میبریم.
