واکنش بورس، دلار و طلا به تشدید ریسکها
کارشناسان معتقدند نوسان نرخ دلار آزاد، اختلال در هسته معاملات و نزدیک شدن شاخص کل به مرز 6.7میلیون واحد، از عوامل مهم فرازوفرود بورس در معاملات دیروز محسوب میشوند
به گزارش قیمت ۳۶۰، با تشدید ریسکهای سیاسی و اقتصادی، بازارهای دارایی وارد فاز تازهای از نوسان شدند که باعث شد معاملهگران در چرخشی سریع، استراتژی خود را تغییر دهند. بورس تهران که روز گذشته در فاصله چند ساعت میان موج قدرتمند تقاضا و فشار سنگین عرضه در نوسان بود در نهایت پرونده خود را با رشد شاخصها و خروج پول بست. این تغییر مسیر، در شرایطی رخ داد که اختلال در هسته معاملات نیز بر فضای بازار سایه انداخت و تردیدها درباره روند معاملات را افزایش داد. نوسانات در بازار ارز و طلا نیز مشهود بود. دلار در بازار آزاد با تداوم روند صعودی خود تا محدوده ۲۱۳هزار و ۳۰۰تومان پیشروی کرد؛ اما طلای جهانی با افت بیش از ۲درصدی به کمترین مقدار دو هفته اخیر رسید.
معاملات بورس تهران در روز سهشنبه، فضایی متفاوت و غیرقابلپیشبینی را برای سهامداران رقم زد. بازار سهام معاملات دیروز را با موج قدرتمند تقاضا آغاز کرد و شاخص کل حتی تا سطح ۶میلیون و ۶۹۹هزار واحد نیز پیشروی کرد، اما در ادامه، افزایش عرضهها بخش قابلتوجهی از این رشد را پس گرفت. تغییر مسیر معاملات از نیمه دوم بازار، بار دیگر قدرت عرضهکنندگان و حساسیت بازار به شناسایی سود در سطوح فعلی را به نمایش گذاشت.
کارشناسان معتقدند نوسان نرخ دلار آزاد، اختلال در هسته معاملات و نزدیک شدن شاخص کل به مرز ۶.۷میلیون واحد، از عوامل مهم فرازوفرود بورس در معاملات دیروز محسوب میشوند. شاخص کل در حالی معاملات دیروز را با رشد ۰.۵۵درصدی به پایان رساند که در ابتدای معاملات تا سطح ۶میلیون و ۶۹۹هزار واحد نیز پیشروی کرده بود. با این حال، از ساعت ۱۰، عرضهها در کلیت بازار به شکل محسوسی افزایش یافت و نماگرهای سهامی با شتاب قابلتوجهی از سقفهای روزانه خود فاصله گرفتند. شاخص کل در نهایت در سطح ۶میلیون و ۵۸۳هزار واحد قرار گرفت و شاخص هموزن نیز با رشد ۰.۲درصدی به کار خود پایان داد.
یکی از مهمترین اتفاقات معاملات دیروز، اختلال در هسته معاملات بود. این موضوع بار دیگر خاطرات فعالان بازار از سال ۱۳۹۹ را زنده کرد. در آن مقطع، همزمان با افزایش قابلتوجه تعداد فعالان بازار سهام، هسته معاملات در روزهای مختلف با کندی و اختلال مواجه میشد و این مساله در برخی مواقع روند طبیعی معاملات را تحتتاثیر قرار میداد. دیروز نیز اختلال در سامانه معاملات، در شرایطی که عرضهها از ساعت ۱۰ افزایش یافته بود، بر فضای روانی بازار اثر گذاشت و اعتماد عمومی معاملهگران را خدشهدار کرد.
در سمت جریان ورود و خروج پول نیز معاملات دیروز تصویر متفاوتی از نماگرهای اصلی بازار ارائه کرد. ارزش معاملات خرد بازار سهام به رقم قابلتوجه ۶۰همت رسید؛ بخش مهمی از این رقم تحتتاثیر افزایش عرضهها در کلیت بازار قرار داشت. همزمان، حدود ۴هزار و ۴۰۰میلیارد تومان پول توسط سرمایهگذاران حقیقی از بازار سهام خارج شد. در پایان معاملات، ۷۱درصد از نمادها با افت قیمت مواجه شدند و تنها ۲۹درصد از نمادها در محدوده مثبت معامله شدند. این اختلاف میان رشد نماگر اصلی و وضعیت کلی بازار نشان میدهد رشد شاخص عمدتا از سوی چند نماد بزرگ و شاخصساز رقم خورده است.
سماوی گفت: آمار جریان ورود و خروج پول نیز پرده دیگری از این تناقض را کنار میزند. ارزش معاملات سهام، حقتقدم و صندوقهای سهامی به حدود ۶۰همت رسید که از منظر گردش پول رقم قابلتوجهی است. اما همزمان نزدیک به ۴.۴همت پول حقیقیها نیز از این بخش خارج شد. سرانه فروش حقیقیها به حدود ۱۴۲میلیون تومان رسید، درحالیکه سرانه خرید در محدوده ۸۷میلیون تومان قرار داشت؛ به این معنا که قدرت فروشندگان بیش از ۱.۶برابر خریداران بود.
او با اشاره به وضعیت بازارهای موازی در روز سهشنبه بیان کرد: قرار گرفتن همزمان نرخ دلار آزاد، طلا و سکه در سطوح تاریخی، از یکسو پشتوانه رشد اسمی بازار سهام محسوب میشود و از سوی دیگر، رقیب جدی بورس برای جذب سرمایههای خرد است. افزایش نرخ دلار میتواند درآمد ریالی شرکتهای صادراتی، ارزش جایگزینی داراییها و سود شرکتهای کالایی را بالا ببرد؛ اما اگر رشد نرخ ارز با تشدید نااطمینانیهای سیاسی همراه شود، در کوتاهمدت بهجای ورود پول به سهام، میل سرمایهگذاران به نقدشوندگی و خرید ارز و طلا را افزایش میدهد.
سماوی در پیشبینی کوتاهمدت وضعیت بازار گفت: سناریوی محتملتر، ادامه نوسان و فشار عرضه در روزهای پیش روست. محدوده ۶.۵میلیون واحد نخستین منطقه مهم برای سنجش قدرت تقاضاست. اگر شاخص در این محدوده تثبیت شود، خروج پول کاهش یابد و ارزش معاملات همچنان بالا باقی بماند، میتوان انتظار داشت عرضهها جذب شوند و بازار بار دیگر برای عبور از محدوده ۶.۷میلیون واحد تلاش کند.
او افزود: در افق میانمدت، همچنان نمیتوان نسبت به بورس بدبین بود. سطوح جدید دلار، تورم و افزایش ارزش اسمی دارایی شرکتها اجازه نمیدهد بازار سهام برای مدت طولانی از سایر بازارها عقب بماند. کما اینکه برآیند معاملات دیروز را نباید پایان روند صعودی دانست، اما باید آن را نخستین هشدار جدی پس از رشدهای پرشتاب اخیر تلقی کرد. بورس هنوز از سوخت تورم و نرخ ارز برای ادامه رشد برخوردار است، اما برای ادامه مسیر به ورود پول تازه، توقف خروج سرمایه و بازسازی اعتماد نیاز دارد.
