سفره دهکهای پایین زیر ضرب تورم خوراکیها
جزئیات تورم دیماه ۱۴۰۴ نشان میدهد افزایش قیمتها بهطور یکسان میان خانوارها توزیع نشده و دهکهای پایین جامعه فشار بیشتری را متحمل شدهاند
به گزارش قیمت ۳۶۰، تورم در دیماه ۱۴۰۴ برای همه خانوارها یکسان نبود؛ واقعیتی که تازهترین گزارش مرکز آمار ایران آن را بهروشنی تأیید میکند. در حالی که تورم معمولاً با یک عدد میانگین روایت میشود، جزئیات تورم دهکهای هزینهای نشان میدهد، فشار افزایش قیمتها بهصورت نامتوازن بر دوش طبقات پایین جامعه سنگینی کرده است. شکاف تورمی میان دهکها در دیماه به ۳.۳ واحد درصد رسیده؛ فاصلهای که نسبت به ماه قبل افزایش یافته و از تشدید نابرابری معیشتی حکایت دارد.
گزارش دیماه مرکز آمار نشان میدهد تورم دیگر تنها مسالهای مربوط به سطح عمومی قیمتها نیست، بلکه به شاخصی از نابرابری اقتصادی تبدیل شده است؛ شاخصی که هر ماه، فشار آن برای بخشی از جامعه شدیدتر از بخش دیگر میشود. در چنین شرایطی، خوانش تورم بدون توجه به دهکها، تصویری ناقص از واقعیت معیشت خانوارهای ایرانی ارائه میدهد.

جزئیات تورم دیماه ۱۴۰۴ نشان میدهد افزایش قیمتها بهطور یکسان میان خانوارها توزیع نشده و دهکهای پایین جامعه فشار بیشتری را متحمل شدهاند. بر اساس دادههای مرکز آمار ایران، نرخ تورم نقطهبهنقطه برای دهک دوم هزینهای به ۶۶.۲ درصد رسیده؛ رقمی که بالاترین تورم در میان دهکها محسوب میشود.
پس از آن، دهک اول با تورم ۶۵.۳ درصد و دهک سوم با ۶۵.۴ درصد قرار دارند. در مقابل، دهک دهم بهعنوان پردرآمدترین گروه جامعه، تورم ۵۸.۱ درصدی را تجربه کرده است. این اختلاف به معنای شکلگیری فاصله تورمی ۳.۳ واحد درصدی میان دهکها در دیماه است؛ فاصلهای که نسبت به آذرماه افزایش یافته و نشان میدهد شکاف معیشتی در حال عمیقتر شدن است.
بررسی اجزای تورم ماهانه دهکها نیز همین تصویر را تأیید میکند. در دیماه، تورم ماهانه خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات برای دهک اول ۱۷.۱ درصد و برای دهک دوم ۱۶.۲ درصد بوده است؛ در حالی که این شاخص برای دهک دهم به ۱۲.۱ درصد کاهش یافته است.

آمارها نشان میدهد، خانوارهای کمدرآمد بخش بیشتری از درآمد خود را صرف خوراک میکنند و وقتی قیمت مواد غذایی با سرعت بیشتری افزایش مییابد، فشار تورم برای آنها شدیدتر احساس میشود. به همین دلیل است که در دیماه، شاخص کل تورم ماهانه برای دهک اول به ۱۰.۴ درصد رسیده، در حالی که این عدد برای دهک دهم ۷.۱ درصد بوده است.
برآیند این ارقام نشان میدهد تورم دیماه نهتنها بالا، بلکه نابرابر بوده است؛ وضعیتی که اگر تداوم یابد، میتواند فاصله معیشتی میان طبقات مختلف جامعه را بیش از پیش افزایش دهد.