شوک عوارض نجومی خودرو در تهران

دارندگان خودروهای شخصی امسال با شوک جهش «عوارض سالانه خودرو» ناشی از دریافت «عوارض آلایندگی به‌عنوان قلم دوم عوارض شهری» مواجه شدند. برخی دارندگان خودروهای وارداتی ضمن گلایه از وضع ارقام نجومی بیش از ۳۰۰‌میلیون تومانی برای عوارض خودروی خود، درباره علت مغایرت قیمت پایه در تعیین عوارض در خروجی سامانه شهرداری و قیمت مبنای سازمان امور مالیاتی سوالاتی مطرح کرده‌اند.

به گزارش دنیای اقتصاد، مدیریت شهری در پاسخ عنوان کرد که قیمت مبنا در تعیین بهای عوارض سالانه و عوارض آلایندگی خودروها به شکل سیستمی و بدون دخل و تصرف از طریق دریافت ارقام از سامانه امور مالیاتی دریافت می‌شود. اما ارقام نجومی عوارض برای برخی خودروها که چند صد‌میلیون تومان اعلام شده، به نداشتن گرید مصرف انرژی خودرو بازمی‌گردد. واردکننده یا دارنده خودرو موظف به دریافت گرید مصرف انرژی برای خودرو بوده و درصورتی‌که خودرویی گرید مصرف انرژی نداشته باشد، عوارض با بیشترین گرید مصرف (G) برای خودروی او تعیین می‌شود.

شهروندانی که خودروی شخصی دارند امسال با شوک جهش نرخ «عوارض سالانه خودرو» و همچنین جهش نرخ «عوارض آلایندگی» مواجه شدند. مطابق تحقیق میدانی «دنیای اقتصاد» کف بهای عوارض خودرو امسال حداقل ۲ میلیون تومان بوده و نمونه‌هایی از صدور قبوض عوارض ۳۰۰ میلیون تومانی نیز برای خودروهای وارداتی کارکرده به چشم می‌خورد.

فرمول «عوارض آلایندگی» نیز به صورت یک‌بیستم از «ضریبی از قیمت خودروها» است. این ضریب برحسب «رتبه مصرف انرژی خودروها» بین ۰.۵ تا ۵ درصد قیمت خودروهای داخلی و یک تا ۹ درصد خودروهای وارداتی است. هر چقدر مصرف سوخت خودروها در ۱۰۰ کیلومتر بالاتر باشد، رتبه‌ آنها بیشتر می‌شود و در نتیجه، ضریب اعمال‌شده هم بالا می‌رود.

فارغ از انتقادات مطرح به شیوه فعلی تعیین عوارض سالانه و عوارض آلایندگی‌ خودروها، مدیریت شهری در حال حاضر از خودروهای وارداتی کارکرده بر مبنای قیمت خودروی صفر عوارض دریافت می‌کند و همین موضوع باعث تحمیل شوک هزینه به برخی شهروندان شده است.

در یکی از نمونه‌ها، برای یک خودروی وارداتی، ۵۰ میلیون تومان عوارض سالانه و ۲۵۸ میلیون تومان عوارض آلایندگی در سال ۱۴۰۵ تعیین شده است. این در حالی است که ارزش خودروی او در سال گذشته ۹.۱ میلیارد تومان از سوی سازمان امور مالیاتی ارزش‌گذاری شده، اما قیمت مبنای تعیین شده برای عوارض خودرو در خروجی سامانه عوارض، ۱۵.۹ میلیارد تومان بوده است.

به این ترتیب درحالی‌که خودروی این شهروند مدل ۲۰۰۹ و با ۱۷ سال کارکرد بود، قیمت آن برمبنای مدل ۲۰۱۳ و بدون کارکرد تعیین شده است. اگرچه سیاست کلی اخذ عوارض از خودرو صحیح و غیرقابل اجتناب است، اما اجرای آن نیاز به پیش‌نیازهایی نظیر توسعه حمل‌ونقل عمومی دارد و انتظار می‌رود میزان مبلغ عوارض نیز به شکل پلکانی و بدون شوک افزایش یابد.